In het kort
- De combinatiepil slik je 21 dagen, daarna volgt een stopweek; de minipil slik je elke dag zonder stopweek.
- Bij goed gebruik zeer betrouwbaar; in de praktijk worden ongeveer 9 op de 100 vrouwen per jaar zwanger, vooral door vergeten pillen.
- Tot je 21e vergoed uit de basisverzekering.
De anticonceptiepil, kortweg de pil, is in Nederland nog altijd het meest gebruikte anticonceptiemiddel. De pil kwam in 1964 in Nederland op de markt en is sindsdien steeds verder verbeterd: de hoeveelheid hormonen is flink verlaagd. Op deze pagina lees je hoe de pil werkt, welke soorten er zijn en waar je op moet letten.
Twee soorten pillen
- De combinatiepil bevat twee hormonen: een oestrogeen (meestal ethinylestradiol) en een progestageen. Je slikt hem 21 dagen en hebt daarna een stopweek. Bekende voorbeelden zijn Microgynon 30, Marvelon, Mercilon en Femodeen.
- De minipil bevat alleen een progestageen. Je slikt hem elke dag, zonder stopweek. Het bekendste voorbeeld is Cerazette.
Hoe werkt de pil?
De hormonen in de pil voorkomen de eisprong en maken het slijm in de baarmoederhals dikker, zodat zaadcellen de baarmoeder moeilijk kunnen bereiken. Stop je met de pil, dan ben je snel weer vruchtbaar.
Hoe gebruik je de combinatiepil?
Je slikt 21 dagen lang elke dag één pil, het liefst op een vast tijdstip, bijvoorbeeld bij het tandenpoetsen. Daarna volgt een stopweek waarin je meestal een bloeding hebt. Na 7 dagen begin je aan een nieuwe strip, altijd op dezelfde weekdag. Je kunt de stopweek ook overslaan; lees hoe op pil doorslikken. Een pil vergeten? Kijk op pil vergeten.
Hoe betrouwbaar is de pil?
Bij goed gebruik is de pil zeer betrouwbaar: minder dan 5 op de 1000 vrouwen worden per jaar zwanger. In de praktijk gaat het vaker mis, vooral door vergeten pillen: dan worden ongeveer 9 op de 100 vrouwen per jaar zwanger. Middelen waar je niet elke dag aan hoeft te denken, zoals een spiraaltje of het implantaat, zijn in de praktijk betrouwbaarder. Bekijk de vergelijking van alle methodes.
Bijwerkingen
Vooral in de eerste drie maanden kun je last hebben van tussentijds bloedverlies, hoofdpijn, misselijkheid, gevoelige borsten, stemmingswisselingen of minder zin in seks. Meestal worden de klachten daarna minder. Heb je langer last, bespreek dan met je huisarts of een andere pil beter past. Lees ook De pil en somberheid.
De pil en trombose
Combinatiepillen verhogen de kans op trombose (een bloedstolsel in een ader) een klein beetje. Hoe groot dat risico is, hangt af van het soort progestageen:
| Soort pil | Trombose per 10.000 vrouwen per jaar |
|---|---|
| Geen hormonale anticonceptie | ongeveer 2 |
| Tweede generatie (levonorgestrel), zoals Microgynon 30 | 5 – 7 |
| Derde generatie (desogestrel, gestodeen), zoals Marvelon en Femodeen | 9 – 12 |
| Pillen met drospirenon, zoals Yasmin | 9 – 12 |
| Minipil met desogestrel, zoals Cerazette | niet verhoogd |
Bron: CBG, via de Trombosestichting.
Daarom schrijven huisartsen meestal eerst een pil van de tweede generatie voor. Neem direct contact op met een arts bij pijn of zwelling in één been, plotselinge kortademigheid of pijn op de borst.
Voor wie is de combinatiepil niet geschikt?
Bijvoorbeeld als je zelf trombose hebt gehad, migraine met aura hebt, ouder bent dan 35 en rookt, of bepaalde hart- en vaatziekten hebt. Dan is een minipil of een middel zonder hormonen vaak een betere keus.
Recept en vergoeding
De pil is alleen op recept verkrijgbaar via de huisarts. Tot je 21e wordt hij vergoed uit de basisverzekering. Wil je de pil online bestellen? Lees dan eerst pil bestellen. Alles over kosten lees je op vergoeding anticonceptie.
De informatie op deze pagina is algemeen en gebaseerd op Thuisarts.nl en de officiële bijsluiters. Overleg bij twijfel met je huisarts of apotheek. Bijgewerkt in oktober 2026.
